Θαυμαστός καινούργιος κλώνος

[Δημοσιεύθηκε στα Ιατρικά Θέματα 2001]

‘Λοιπόν,’ είπε ο σύμβουλος γενετικού σχεδιασμού, ‘εφόσον συμφωνούμε στο φύλο (και οφείλω να σας πω ότι τα περισσότερα ζευγάρια ακόμη διαφωνούν στο θέμα αυτό), ας προχωρήσουμε στα εξωτερικά χαρακτηριστικά του γιού σας. Χρώμα μαλλιών και ματιών;’

‘Μελαχροινός με πράσινα μάτια,’ είπε αμέσως η υποψήφια μητέρα, που στα όχι πολύ κοντινά νιάτα της είχε για είδωλο τον Αλαίν Ντελόν.

Ο υποψήφιος πατέρας έκανε κάποιο μορφασμό, αλλά είχε ξανακάνει αυτή την κουβέντα με τη γυναίκα του και το είχε πάρει απόφαση ότι τελικά θα γινόταν το δικό της. Ο σύμβουλος σημείωσε την προτίμηση της κυρίας και προχώρησε στη λίστα του.

‘Τελικό ανάστημα;’

‘Ένα και ογδόντα τρία, 76 κιλά,’ είπε ο πατέρας που θαύμαζε τον Τζαίημς Μποντ, αλλά είχε εγκαταλείψει τα 76 κιλά εδώ και πολλά χρόνια. ‘Και θα πρέπει να είναι καλός σπόρτσμαν.’

‘Σαν επιστήμονας εκτιμώ την ακρίβεια όπου την βρίσκω,’ είπε ο ειδικός χαμογελώντας. ‘Τις λεπτομέρειες των χαρακτηριστικών του προσώπου μπορείτε να τις συζητήσετε με τον συνάδελφο στο διπλανό γραφείο, που θα σας κάνει την προσομοίωση στον ειδικό υπολογιστή. Βασικά, μπορούμε να σκανάρουμε τα πρόσωπά σας σε τρεις διαστάσεις, να κάνουμε μια μίξη, και στη συνέχεια μπορείτε να κάνετε ό,τι επιλογές ή συνδυασμούς θέλετε πριν αποφασίσετε. Διανοητικά προσόντα;’

‘Απόφοιτος Πανεπιστημίου,’ είπε η μητέρα. ‘Θετικές επιστήμες, αλλά να γνωρίζει και από φιλοσοφία, τέχνη, να μπορεί να συζητάει με όλους και για όλα.’

‘Μη μας βγει κανένας ψευτοδιανοούμενος,’ την έκοψε ο πατέρας περιφρονητικά. ‘Τον θέλουμε αληθινό άνδρα.’

‘Με άλλα λόγια, καλός ομιλητής, αλλά ρεαλιστής και όχι ονειροπόλος. Θα υπάρξουν τυχόν πολιτικές βλέψεις;’

Η μητέρα κοίταξε τον πατέρα. Μέσα της θα ήθελε να δει τον μελλοντικό γιό της μέχρι και Πρωθυπουργό, αλλά ήξερε ότι η άλλη πλευρά είχε τις αντιρρήσεις της.

‘Μπορούμε να το αφήσουμε ανοικτό;’ ρώτησε.

‘Κανένα πρόβλημα,’ απάντησε ο σύμβουλος. ‘Ρώτησα απλώς από περιέργεια. Να προγραμματίσουμε ξένες γλώσσες;’

‘Ναι,’ είπε ο πατέρας που ποτέ δεν ήταν γλωσσομαθής. ‘Αυτές θα του χρειασθούν σίγουρα. Τουλάχιστον πέντε.’

‘Κάθε γλώσσα χρεώνεται χωριστά,’ είπε ο ειδικός, ‘και υπάρχει αναλυτικό τιμολόγιο. Τα αγγλικά βέβαια περιλαμβάνονται στη βασική τιμή, αλλά για ρωσικά ή ιαπωνικά το κόστος ανεβαίνει σημαντικά. Το λογιστήριο μπορεί να σας δείξει τον σχετικό τιμοκατάλογο. Πόσο ώριμο θέλετε να τον παραλάβετε;’

‘Υπάρχει τέτοια δυνατότητα;’ ρώτησε η μητέρα έκπληκτη. ‘Εννοείτε ότι μπορεί να παραδοθεί έτοιμος και μεγαλωμένος, χωρίς την ανάγκη για εννιά μήνες εγκυμοσύνης;’

‘Και βέβαια,’ είπε ο ειδικός. ‘Από τις έρευνες που κάναμε, συμπεραίνουμε ότι η περίοδος της κύησης είναι ένα μεγάλο μείον για τις μητέρες: δεν υπάρχει παραγωγικότητα, βάζουν βάρος, υπάρχουν σωματικές και ψυχολογικές επιπλοκές, μ’ ένα λόγο η σχέση κόστους-αποτελέσματος είναι τελείως ασύμφορη. Άλλωστε, καταλαβαίνω ότι ήδη έχετε περάσει τα πενήντα (έστω κι αν δεν δείχνετε πάνω από σαράντα), κι έτσι η εγκυμοσύνη θα ήταν μια τελείως άστοχη επιλογή. Εκτός αυτού, μέσα στον πρώτο χρόνο της ζωής υπάρχει αυξημένο στρες για τη μητέρα με τον θηλασμό, τις ασθένειες του παιδιού, ψυχολογικά προβλήματα, έλλειψη ύπνου και τα τοιαύτα. Η συνιστώμενη ηλικία είναι δυόμισυ ετών, με τακτοποιημένο το πρόβλημα της σίτισης και της τουαλέτας, και χωρίς παιδικές αρρώστιες.’

‘Και τί γίνεται με την ψυχολογική σύνδεση παιδιού και μητέρας;’ ρώτησε η επίδοξη μητέρα που δεν ήθελε να αφήσει στην τύχη ένα τόσο σπουδαίο θέμα.

‘Γι’ αυτό θα φροντίσουν οι ψυχίατροι του τμήματος προγραμματισμού,’ είπε ο σύμβουλος. ‘Θα περάσετε από μια ειδική συνέντευξη, θα σας γίνει ένα ψυχογράφημα, και αυτό μπορεί να ενσωματωθεί στο λογισμικό του κανακάρη σας. Το ίδιο μπορεί να γίνει και με τον πατέρα,’ πρόσθεσε για να μη φανεί ότι μεροληπτεί (εξάλλου το ψυχογράφημα του πατέρα θα χρεωνόταν χωριστά). ‘Πιστεύουμε στην πλήρη ισότητα στα θέματα αυτά.’

Έρριξε μια ματιά στη λίστα του και συνέχισε.

‘Το επόμενο ερώτημα είναι τεχνικής φύσεως. Όπως γνωρίζετε, εφοδιάζουμε τα, χμ, παιδιά μας με υβριδική νοημοσύνη, πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να αποφασίσουμε για το λογισμικό. Προτιμάτε πλατφόρμα Megasoft ή Ηinux;’

Οι υποψήφιοι γονείς κοιτάχτηκαν αμήχανα. Οι στοιχειώδεις γνώσεις τους στην πληροφορική δεν τους βοηθούσαν και πολύ σε τέτοιες επιλογές. Ο ειδικός διαισθάνθηκε την απορία τους και έσπευσε να τους βγάλει από το αδιέξοδο.

‘Δεν χρειάζεται να ανησυχείτε και πολύ γι’ αυτό,’ είπε. ‘Έχουμε ειδικό σύμβουλο για την υβριδική νοημοσύνη. Θα σας παρουσιάσει τα υπέρ και τα κατά του κάθε λειτουργικού συστήματος.’

Ο πατέρας είχε μια ξαφνική έμπνευση.

‘Θα υπάρχει θέμα συμβατότητος με τα υπόλοιπα πλάσματα;’ ρώτησε με κάποια ανησυχία.

Ο ειδικός σήκωσε το χέρι του σε μια χειρονομία καθησυχασμού.

‘Πρακτικά, θα υπάρχει συμβατότητα σχεδόν σε όλους τους τομείς της καθημερινής ζωής,’ είπε, ‘όπως στις διαπροσωπικές σχέσεις, την επικοινωνία, την συλλογιστική, τις πολιτικές και μεταφυσικές απόψεις. Δεν θέλουμε να δημιουργήσουμε ρωγμές στον κοινωνικό ιστό. Το μόνο πρόβλημα που ίσως να προκύψει θα είναι στις μεταμοσχεύσεις.’

Η μητέρα κοίταξε τον ειδικό με κάποια ανησυχία.

‘Τί εννοείτε;’

‘Είναι απλό,’ απάντησε εκείνος. ‘Άνθρωποι με λογισμικό Megasoft δεν μπορούν να ανταλλάξουν όργανα με ανθρώπους με λογισμικό Hinux, και αντίστροφα. Η δυνατότητα επαναπρογραμματισμού των γενετικά δημιουργημένων ιστών δεν υπάρχει ακόμη, και όπως ίσως ξέρετε, οι αρμόδιες εταιρείες δεν έχουν καταφέρει να συμφωνήσουν σε ένα κοινό λειτουργικό σύστημα. Σας τονίζω ότι το πρόβλημα αυτό αφορά μόνο στις μεταμοσχεύσεις μεταξύ γενετικά δημιουργημένων ανθρώπων, και βέβαια μπορεί να μην ανακύψει ποτέ.’

‘Μπορεί όμως να υπάρξουν αναβαθμίσεις στο μέλλον;’ ρώτησε ο πατέρας με κάποια ελπίδα.

‘Μα φυσικά,’ είπε ο ειδικός. ‘Εργαζόμαστε καθημερινά πάνω στο ζήτημα αυτό. Μάλιστα, οποιαδήποτε αναβάθμιση του λογισμικού γίνει μέσα στα πρώτα τρία χρόνια θα καλύπτεται από την εγγύηση. Από εκεί και μετά, θα μπορείτε να την αγοράζετε σε ειδικές προνομιακές τιμές.’

Σταμάτησε για ένα λεπτό. Οι ερωτήσεις τεχνικής φύσεως έφταναν στο τέλος, και οι πελάτες έδειχναν ευχαριστημένοι. Είχαν οικονομική άνεση (ο προγεννητικός έλεγχος περιλάμβανε σχολαστική έρευνα των πιστωτικών καρτών και του χρηματιστηριακού χαρτοφυλακίου τους), και ο ίδιος ήταν βέβαιος ότι στο τέλος αυτής της συνέντευξης θα είχε καταχωρημένη μια καλή συναλλαγή στο μεριδολόγιό του και αρκετές χιλιάδες Ευρώ στον τραπεζικό του λογαριασμό (εξάλλου, ήταν οικονομολόγος και όχι γιατρός: ήξερε μόνο όσα χρειάζονταν για να κάνει τη δουλειά του, που ήταν οι πωλήσεις). Απόμενε το πιο λεπτό θέμα, και έβαλε όλη του την τέχνη στην αναγγελία των δυσαρέστων ειδήσεων για να το φέρει πιο μαλακά.

‘Ως προς το προσδόκιμο επιβίωσης;’ είπε ερωτηματικά.

Ο πατέρας έδειξε να εκπλήσσεται.

‘Υπάρχει κάποιο όριο;’ ρώτησε με τη σειρά του.

Το πρόσωπο του ειδικού πήρε την ειδικά μελετημένη έκφραση, γεμάτη τεχνητή συμπάθεια και κατανόηση, που κρατούσε ως εφεδρεία για τέτοιες περιπτώσεις. Δεν ήθελε να χαλάσει τη συναλλαγή την τελευταία στιγμή.

‘Δυστυχώς, και πάλι η τεχνολογία μας δεν είναι αρκετά προοδευμένη,’ είπε. ‘Με τις καλύτερες προοπτικές μπορούμε να φθάσουμε τα 25 χρόνια, σπάνια τα 30. Αν γνωρίζετε τίποτε από ιστορία της ιατρικής, αυτό ήταν περίπου το όριο που μπορούσαν να πετύχουν στη δεκαετία του ’90 σε παιδιά με κυστική ίνωση, που τελικά πέθαιναν από βαρειά αναπνευστική ανεπάρκεια και συνεχείς λοιμώξεις. Εδώ τουλάχιστον έχει γίνει πρόοδος. Οι άνθρωποί μας ζουν και πεθαίνουν υγιείς. Κάποια στιγμή το hardware παύει να λειτουργεί, χωρίς βασανιστικά συμπτώματα. Μάλιστα πρέπει να σας πω ότι δεν έχει σημειωθεί ούτε μια περίπτωση εγκεφαλικού θανάτου ή μόνιμης φυτικής κατάστασης στα προϊόντα μας. Αυτό κατά τη γνώμη μου έλυσε πολλά ηθικά διλήμματα. Πλήρης παύση.’

Έκανε κι εκείνος μια παύση, και συνέχισε, σαν να του είχε έρθει μια άλλη όψιμη σκέψη:

‘Φυσικά, οι αναβαθμίσεις μπορεί να βελτιώσουν την κατάσταση στο μέλλον. Ωστόσο, υπάρχει και κάτι ακόμη. Η καμπύλη αποσύνθεσης παρουσιάζει υστέρηση στις περιπτώσεις αυτές. Τα γενετικά ανασυνδυασμένα κύτταρα έχουν πολύ μεγαλύτερο χρόνο ισχαιμίας από τα παραδοσιακά, αυτοφυή κύτταρα που φέρουμε όλοι μας. Μπορεί να γίνει κανονικά η κηδεία, και στη συνέχεια να μεταφερθεί το σώμα στο κέντρο λήψης ιστών και οργάνων για μεταμοσχεύσεις. Αν πρόκειται να ακολουθήσει αποτέφρωση, τότε προηγείται η λήψη.’

Το πρόσωπο της μητέρας, που ως τώρα έδειχνε να βασανίζεται από σκέψεις, φωτίστηκε.

‘Δηλαδή υπάρχει η δυνατότητα να δωρήσουμε τα όργανα;’ είπε. ‘Αυτό θα ήταν η υπέρτατη θυσία, και ο μελλοντικός γιός μας θα το ήθελε σίγουρα.’

‘Μα βέβαια,’ είπε ο σύμβουλος με έμφαση. ‘Μάλιστα υπάρχει ειδικός όρος στο συμβόλαιο που προβλέπει μια τέτοια δωρεά. Ζούμε στην εποχή της ανακύκλωσης. Εξάλλου, αν δεν είχαμε τέτοια δυνατότητα, εμείς οι, χμ, παλαιότεροι θα είχαμε εκλείψει προ πολλού. Το ένστικτο της αυτοσυντήρησης,’ πρόσθεσε και γέλασε μόνος του με το χιούμορ του.

Οι υποψήφιοι γονείς σηκώθηκαν και έσφιξαν το χέρι του ειδικού. Εκείνος τους προέπεμψε στην έξοδο, και τους έδειξε τους τα διπλανά γραφεία για την περαιτέρω συνεννόηση με τον σχεδιασμό και την παραγγελία του λογισμικού, πριν φθάσουν στο ταμείο.

Έκλεισε την πόρτα και έτριψε τα χέρια του από ικανοποίηση. Φυσικά το hardware δεν έπαυε ποτέ να λειτουργεί από μόνο του. Το τσιπ του ορίου ηλικίας (χρήσιμος ευφημισμός για τον μηχανισμό καταστροφής) λειτουργούσε μόνο με τηλεχειρισμό. Το μόνο που χρειαζόταν ήταν να βρεθεί ένας ή περισσότεροι κατάλληλοι αποδέκτες για μεταμόσχευση. Οι Τράπεζες DNA είχαν πλήρη στοιχεία ιστοσυμβατότητος – και οικονομικά προφίλ—για όλους (οι ίδιοι οι γονείς μπορεί μια μέρα να χρειάζονταν ένα όργανο!). Μόλις παρουσιαζόταν η ευκαιρία, δεν είχε παρά να ενεργοποιήσει το τσιπ, ακόμη και από το κινητό του τηλέφωνο. Αφού βέβαια εξασφάλιζε πρώτα την πληρωμή του.

Σε εκατοντάδες χιλιάδες Ευρώ.

Το ένστικτο της αυτοσυντήρησης, σκέφθηκε, και αυτή τη φορά το πλατύ χαμόγελο στο πρόσωπό του δεν ήταν καθόλου εικονικό.

Σημ. Το κείμενο γράφτηκε το 2001 με αφορμή τις πρόσφατες τότε συζητήσεις για το αν θα έπρεπε να επιτραπεί ο πειραματισμός πάνω στην κλωνοποίηση ανθρώπων.

Advertisements

One thought on “Θαυμαστός καινούργιος κλώνος

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s